Konya Teknik Üniversitesi öğretim üyesi Dr. Gülin Gençoğlu Korkmaz’ın baş araştırmacı olarak yer aldığı uluslararası bir çalışma, Tuz Gölü fayına ilişkin önemli bulgular ortaya koydu. Araştırmaya göre fayın yılda yaklaşık 1,3 milimetre dikey yönde hareket ettiği ve bu hareketin İç Anadolu Bölgesi’nin doğu-batı yönünde genişlemesine katkı sağladığı belirlendi.
TÜBİTAK destekli çalışmada, literatürde uzun süredir tartışma konusu olan Tuz Gölü fayının yapısı yeniden değerlendirildi. Daha önce farklı araştırmalarda fayın türü ve hareket hızına ilişkin çeşitli görüşler ortaya konmuştu.
Çalışmaya ilişkin açıklamalarda bulunan Dr. Korkmaz, bu belirsizlikleri gidermek amacıyla yola çıktıklarını belirterek, “Fayın geometrisini ve hareket hızını doğru şekilde belirlemek için kapsamlı bir çalışma yürüttük” dedi.
Araştırmada ayrıca bölgenin Hasandağı gibi aktif bir volkanik yapıya komşu olmasının da önemli bir etken olduğuna dikkat çekildi. Korkmaz, aktif faylar ile volkanların birbirini tetikleyebileceğini belirterek, bu durumun daha büyük depremlere ve risklere yol açabileceğini ifade etti.
Çalışmada ilk kez “zircon double dating” (zirkon çift yaşlandırma) tekniğinin kullanıldığını vurgulayan Korkmaz, “Bu yöntemle fayın aslında normal bir fay olduğunu ve yılda yaklaşık 1,3 milimetre dikey düşme hareketi gerçekleştirdiğini kanıtladık. Aynı zamanda bölgenin doğu-batı yönünde genişlediğini de ortaya koyduk” diye konuştu.
YÖNTEM DİĞER FAYLARDA DA KULLANILABİLİR
Zirkon çift yaşlandırma yönteminin yüksek hassasiyete sahip modern bir teknik olduğunu belirten Korkmaz, yöntemin hem uranyum-kurşun hem de uranyum-toryum-helyum yaşlandırmalarını bir arada kullanarak güvenilir sonuçlar verdiğini söyledi.
Bu yöntemin yalnızca Tuz Gölü fayıyla sınırlı kalmayacağını ifade eden Korkmaz, “Kuzey Anadolu ve Doğu Anadolu fayları başta olmak üzere dünyadaki diğer aktif fay zonlarında da bu teknik uygulanabilir” dedi.
Araştırmanın, aktif fayların daha doğru tanımlanması ve olası risklerin belirlenmesi açısından önemli bir katkı sağlaması bekleniyor.
