Emekliye ÖTV’siz araç müjdesi Meclis’te

Otomotiv piyasasında arz-talep dengeleri ve vergi mevzuatları her dönem yakından takip edilirken, parlamento kulislerinden makro dengeleri sarsacak nitelikte bir yasa tasarısı sızdı. Sosyal medyada ve dijital mecralarda kısa sürede en çok arananlar arasına giren "Emekliye ÖTV muafiyeti ne zaman başlayacak" ve "ÖTV'siz engelli araç hakkı emeklilere mi veriliyor" soruları, bütçe komisyonuna sunulan yasa maddeleriyle resmi bir boyut kazandı. Sektör analistleri, SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı ayrımı yapılmaksızın tüm emeklileri kapsayan bu projenin, iç pazardaki araç sirkülasyonunu tahminlerin ötesinde bir boyuta taşıyacağını öngörüyor.

Kamu maliyesinde oluşabilecek vergi kayıplarını ve haksız kazanç kapılarını kapatmak adına çok sıkı denetim mekanizmaları tasarlandı. Emeklilerin adlarına alacakları bu araçların üçüncü şahıslar tarafından ticari bir ranta dönüştürülmemesi hedefleniyor. Hazırlanan taslak metindeki koruyucu yasal kurallar şu şekilde sıralanıyor: Devir ve Satış Yasağı: ÖTV istisnası kullanılarak satın alınan sıfır kilometre otomobiller, tescil tarihinden itibaren tam 5 yıl boyunca hiçbir şekilde satılamayacak, devredilemeyecek veya hibe edilemeyecek. Gecikme Faizi Cezası: Eğer araç hak sahibi tarafından 5 yıllık yasal süre dolmadan elden çıkarılmaya çalışılırsa, başlangıçta tahsil edilmeyen ÖTV tutarı, faiziyle birlikte devlet tarafından peşinen geri alınacak. Doğal Afet ve Pert Muafiyeti: Deprem, sel, yangın gibi mücbir sebepler veya ağır kazalar neticesinde araç tamamen kullanılamaz duruma (pert) gelirse, 5 yıl şartı aranmaksızın emekliye yeniden ÖTV'siz araç alma hakkı tanınacak.

Türkiye genelinde yıllık sıfır araç satışının ortalama 1,2 milyon seviyesinde seyretmesi ve toplam araç parkının halihazırda 34 milyon sınırında bulunması, meclisteki teklifin uygulanabilirliği tartışmalarını da beraberinde getirdi. Ulaşım ve şehir planlama uzmanları, 17 milyon emeklinin sadece yarısının bile bu haktan yararlanması durumunda büyük şehirlerin mevcut caddelerinin bu yükü kaldıramayacağını belirtiyor. Mühendislerin yaptığı projeksiyonlarda; akaryakıt talebinde yaşanacak ani patlamanın dış ticaret dengelerine getireceği yük, kentlerdeki otopark krizinin kronikleşmesi ve ikinci el otomobil piyasasında yaşanacak sert fiyat dalgalanmaları en büyük risk faktörleri olarak gösteriliyor. Bu nedenle düzenlemenin hayata geçirilmeden önce zamana yayılan, altyapıyı koruyan hibrit bir stratejiyle harmanlanması gerektiği görüşü ağırlık kazanıyor.

Teklifin yasalaşması halinde uygulanacak rasyonel hesaplama yöntemi de netliğe kavuştu. Otomobillerin motor silindir hacmine göre değişen kademeli ÖTV oranları denklemden tamamen çıkarılacak. Fabrika çıkış ham bedelinin üzerine sadece Katma Değer Vergisi (KDV) eklenerek net anahtar teslim fiyatı oluşturulacak. Milyonlarca emeklinin bütçe planlamasını yapabilmesi amacıyla yasa taslağındaki hesaplama tüzüğüne göre hazırlanan net fiyat şablonu: Fiat Grubu ÖTV'siz Modeller Fiat Egea Easy 1.6 Dizel (Manuel): 786.200 TL Fiat Egea Easy 1.6 Dizel (Otomatik): 991.900 TL Fiat Egea Urban 1.6 Dizel (Otomatik): 1.020.000 TL Fiat Egea Lounge 1.6 Dizel (Otomatik): 1.031.000 TL Fiat Egea Cross Street / Urban 1.6 Dizel (Otomatik): 991.900 TL Fiat Egea Cross Limited 1.6 Dizel (Otomatik): 1.114.400 TL Toyota Grubu ÖTV'siz Modeller Toyota Corolla 1.5 Vision Plus Multidrive S: 1.056.451 TL Toyota Corolla 1.5 Dream Multidrive S: 1.138.673 TL Toyota Corolla 1.5 Passion X-Pack Multidrive S: 1.322.006 TL Toyota Corolla 1.8 Hybrid Dream e-CVT: 1.352.140 TL Toyota Corolla 1.8 Hybrid Passion X-Pack e-CVT: 1.603.500 TL Toyota C-HR Hybrid 1.8 Flame e-CVT: 1.374.493 TL Renault & Lüks Segment ÖTV'siz Modeller Renault Clio Evolution Plus TCe EDC 115 HP: 1.016.666 TL Renault Megane Touch 1.3 TCe 140 BG: 994.999 TL BMW 320i Sedan Sport Line: 2.764.500 TL Mercedes C200 4MATIC AMG: 3.179.000 TL