Emeklilik yaşına ulaşmasına rağmen yeterli prim günü bulunmayan sigortalılar için farklı tamamlama yöntemleri uygulanıyor. Sigortalı çalışmaya devam etmenin yanı sıra şartları sağlayanlar askerlik, doğum, yurt dışı ve diğer hizmet borçlanmalarından yararlanabiliyor.
Prim eksiğinin kapatılmasında kullanılabilecek başlıca yollar şunlar:
- 4/a kapsamında sigortalı çalışmaya devam etmek
- Askerlik borçlanması yapmak
- Doğum borçlanmasından yararlanmak
- Yurt dışındaki uygun süreleri borçlanmak
- İsteğe bağlı sigorta primi ödemek
- Durdurulmuş Bağ-Kur hizmetlerini ihya etmek
- Kısmi çalışmada eksik kalan süreleri şartları varsa borçlanmak
Her yöntem bütün sigortalılar için geçerli değil. Borçlanma hakkı, kişinin sigorta başlangıcı, çalışma geçmişi ve borçlanılacak sürenin niteliğine göre belirleniyor.
1 Ekim 2008’den önce ilk kez sigortalı olan ve farklı sosyal güvenlik statülerinde hizmeti bulunan kişiler açısından son 2.520 günlük fiilî hizmet süresi önem taşıyor.
Bu hesapta “son yedi yıl”, takvimde geriye doğru gidilen kesintisiz yedi yılı değil, prim ödenmiş son 2.520 günü ifade ediyor. Bu dönem içinde hizmetin çoğu hangi statüde geçmişse emeklilik şartları kural olarak o statü üzerinden belirleniyor.
SSK olarak bilinen 4/a statüsünden emeklilik planlayan kişinin son 2.520 prim gününün en az 1.261 gününü 4/a kapsamında geçirmesi gerekebiliyor. Süreler eşitse son tabi olunan statü esas alınıyor.
Bu nedenle eksik günleri kontrolsüz biçimde isteğe bağlı sigorta veya Bağ-Kur üzerinden tamamlamak, kişinin SSK yerine Bağ-Kur koşullarına tabi olmasına yol açabilir.
İlk sigorta girişi Ekim 2008’den sonra olanlarda son 2.520 gün kuralı uygulanmıyor. Bu kişiler için çalışma hayatının tamamında hangi sigortalılık statüsünde daha fazla hizmet bulunduğuna bakılıyor.
Dolayısıyla herkes için aynı emeklilik hesabının yapılması mümkün değil. İlk sigorta tarihi ve 4/a, 4/b ile 4/c kapsamındaki hizmet dağılımı birlikte incelenmeli.
SGK verilerine göre 2026 yılında prime esas günlük kazancın alt sınırı 1.101 TL olarak uygulanıyor. Doğum dışındaki hizmet borçlanmalarında seçilen günlük kazancın yüzde 45’i, doğum borçlanmasında ise yüzde 32’si üzerinden ödeme hesaplanıyor.
Doğum dışındaki borçlanmalarda günlük üst sınır 4 bin 459,05 TL’ye kadar çıkıyor. Yurt dışı borçlanmasında da 2026 yılı için günlük alt sınır 495,45 TL, üst sınır 4 bin 459,05 TL olarak açıklandı.
Borçlanma tutarları başvuru tarihinde geçerli olan prime esas kazanç üzerinden hesaplanıyor. Asgari ücret veya yasal oran değiştiğinde ödenecek bedel de değişebiliyor.
Askerlik Borçlanması Başlangıcı Geri Çekebilir
Askerlik süresi ilk sigorta girişinden önce geçmişse borçlanılan gün kadar sigorta başlangıcı geriye çekilebilir. Bu durum, kişinin tabi olduğu yaş ve prim şartlarını değiştirebildiği için yalnızca gün kazandırmanın ötesinde sonuç doğurabilir.
Sigorta başlangıcından sonraki askerlik süresinin borçlanılması ise prim gününü artırır ancak başlangıç tarihini geriye çekmez.
Askerliğin tamamını borçlanmak zorunlu değil. Emeklilik için 300 güne ihtiyaç duyan ve 540 gün askerlik yapan bir kişi, koşulları uygunsa yalnızca ihtiyaç duyduğu 300 günü borçlanabilir.
Doğum Borçlanması En Fazla 2.160 Gün Sağlıyor
Kadın sigortalılar, şartları sağlamaları halinde üç doğuma kadar borçlanma yapabiliyor. Her doğum için en fazla iki yıl olmak üzere toplamda 2.160 güne kadar hizmet kazanılması mümkün.
Borçlanılacak dönemde çocuk adına prim ödenmiş süre bulunmaması ve çocuğun yaşaması gibi şartlar aranıyor. SGK, en fazla üç doğum için ikişer yıllık sürenin borçlandırılabildiğini belirtiyor.
2026’da doğum borçlanmasının günlük asgari tutarı 352,32 TL. Bir çocuk için 720 günün tamamı asgari tutardan borçlanıldığında maliyet 253 bin 670,40 TL’ye ulaşıyor.
Borçlanma Hangi Sigorta Statüsüne Sayılır?
5510 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet borçlanmalarında, özel düzenleme bulunmayan durumlarda başvuru tarihindeki son sigortalılık hali önem taşıyor.
Son sigortalılığı 4/a olan kişinin borçlandığı günler 4/a, son sigortalılığı 4/b olan kişinin günleri ise 4/b hizmeti olarak değerlendirilebiliyor. Kamu görevlilerinin aylıksız izinleri gibi bazı sürelerde farklı hükümler uygulanıyor.
